Έχοντας πάει αρκετές φορές στα πανέμορφα Ζαγοροχώρια θέλαμε πολύ να επισκεφτούμε και το λίγο νοτιότερο αδελφό σύμπλεγμα χωριών, τα Τζουμέρκα. Μοιάζουν πολύ με τα Ζαγοροχώρια, αλλά είναι ακόμα τουριστικώς υποανάπτυκτα. Καθώς τα Τζουμέρκα δεν είναι γνωστός τουριστικός προορισμός, χρειάζεται προσοχή ώστε να πας περίοδο που τα χωριά θα έχουν και λίγη ζωή. Έτσι λοιπόν αποφασίστηκε: Δεκαπενταύγουστος στα Τζουμέρκα.

Για διαμονή επιλέξαμε να μείνουμε στο Βουργαρέλι, στο ξενοδοχείο Ρουίστα. Το Βουργαρέλι βρίσκεται στα νότια Τζουμέρκα, λίγο μακριά από τα υπόλοιπα χωριά, αλλά έχει το πλεονέκτημα ότι βρίσκεται κοντά στα όμορφα Θεοδώριανα. Επίσης διαθέτει μια μεγάλη και πανέμορφη πλατεία, που είναι σχεδόν κρυφή, αφού είναι υπερυψωμένη, αρκετά πιο ψηλά από τον κεντρικό δρόμο.

Χρειαστήκαμε 5 ώρες από Αθήνα για να φτάσουμε στο Βουργαρέλι, κάνοντας μια στάση. Με περισσότερες στάσεις ο χρόνος σίγουρα θα ήταν περισσότερος. Μετά από το κουραστικό ταξίδι, όπου έχει ήδη πάει μεσημέρι, το μόνο που θέλεις είναι να φας κάτι και να ξεκουραστείς. Έτσι λοιπόν αποφασίζουμε να πάμε για φαγητό στο εστιατόριο του ξενοδοχείο, καθώς έχουμε διαβάσει και επαινετικά σχόλια στο Διαδίκτυο. Περιττό να πω ότι δεν το μετανιώσαμε. Έπειτα ξεκούραση στο δωμάτιο, χαλάρωση, και απόγευμα έξοδος στο Βουργαρέλι, το οποίο έχει κάποια πραγματάκια για να δεις.

Το πρώτο που θα δεις είναι η όμορφη και μεγάλη πλατεία με τα πλατάνια που αποτελεί τόπο συνάντησης μόλις δύσει ο ήλιος. Πάνω στην πλατεία έχει δύο μαγαζιά, ένα καφέ και ένα ψητοπωλείο που έχουν νόστιμα πράγματα σε καλές τιμές. Το σουβλάκι που φάγαμε εδώ είχε πραγματικά άλλη γεύση από αυτά της Αθήνας. Σε κοντινή απόσταση υπάρχουν και άλλα μαγαζιά, ακόμα και μπαράκι, ενώ πάνω στον δρόμο υπάρχει ATM και παντοπωλείο. Ανηφορίζοντας και περνώντας την πλατεία στα αριστερά σου φτάνεις σε δύο πηγές, την Αρχόντω και την Κρυστάλλω που είναι χαρακτηριστικές του χωριού.

Από το ξενοδοχείο Ρουίστα ξεκινάνε κάποια μονοπάτια όπου μπορείτε να κάνετε πεζοπορία στην φύση και να δείτε κάποια από τα αξιοθέατα της περιοχής. Το ένα είναι η Κόκκινη Εκκλησία, αλλά επειδή είναι μακριά και βρίσκεται πάνω στον κεντρικό δρόμο, αποφασίζουμε να πάμε όταν θα επιστρέφουμε Αθήνα. Το ξωκκλήσι της Αγίας Μαρίνας βρίσκεται και αυτό αρκετά μακριά, κοντά 3,5 χιλιόμετρα, επομένως αποφασίζουμε να κατευθυνθούμε προς τα Λουτρά του Καπετάνιου. Η διαδρομή είναι κατά το πλείστον βατή και με γρήγορο περπάτημα δεν είναι μακριά, περίπου ένα τέταρτο, αλλά δεν μπορώ να πω ότι η διαδρομή άξιζε τον κόπο, καθώς λόγω εποχής δεν είχε νερό. Αντιθέτως, το Νεραϊδογέφυρο είναι ακριβώς κάτω από τον κεντρικό δρόμο, είχε νερό και φυσικά το όμορφο πέτρινο γεφύρι.

Στα Τζουμέρκα, εάν θέλεις να δεις πράγματα, πρέπει να κάνεις πολλά χιλιόμετρα. Έτσι λοιπόν μόλις ξυπνήσουμε το πρωί, και αφού πρώτα φάμε εξαιρετικό πρωινό, ξεκινάμε για Πράμαντα. Λίγο πριν τα Αγναντα κάνουμε μια μικρή παράκαμψη προς τα δυτικά για να επισκεφτούμε το περίφημο και πολυφωτογραφημένο Γεφύρι της Πλάκας. Η παράκαμψη σίγουρα άξιζε και ευτυχώς μετά από την κατάρρευσή του το 2015 το πέτρινο μονότοξο γεφύρι έχει αποκατασταθεί πλήρως. Ακριβώς δίπλα υπάρχει ένα αναψυκτήριο όπου μπορεί κανείς να ξαποστάσει και να δροσιστεί, ενώ εδώ διοργανώνονται και βόλτες με καγιάκ στον Αραχθο ποταμό.

Συνεχίζοντας στον δρόμο προς Πράμαντα και λίγο πριν φτάσουμε βλέπουμε την πινακίδα για το Σπήλαιο της Ανεμότρυπας και αποφασίζουμε να το επισκεφτούμε, κάτι που είναι κρίμα να μην κάνει κάποιος αφού βρίσκεται λίγα μόλις μέτρα από τον κεντρικό δρόμο. Αγοράζουμε εισιτήρια από το καλαίσθητο πωλητήριο και περιμένοντας την σειρά μας να μπούμε στο σπήλαιο (οι επισκέψεις είναι κάθε μισή ώρα) χαζεύουμε τα τοπικά προϊόντα και κάνουμε τα σχετικά ψώνια. Μόλις έρθει η σειρά του δικού μας γκρουπ κατηφορίζουμε προς την είσοδο του σπηλαίου όπου περιμένει ο ξεναγός, ο οποίος έχει μόλις ξεπροβοδίσει τους προηγούμενους. Το σπήλαιο είναι βατό, ακόμα και για μικρό παιδί, αρκεί φυσικά να συνοδεύεται. Το Σπήλαιο της Ανεμότρυπας είναι το μοναδικό λευκό σπήλαιο στην Ελλάδα και το μόνο που το διατρέχει ποταμός σε όλο το μήκος του. Για αυτόν τον λόγο δεν έχει περιορισμό επισκεπτών μέσα στην ημέρα, αφού το απόθεμα οξυγόνου ανανεώνεται χάρη στην ροή του νερού. Οι σταλακτίτες και οι σταλαγμίτες είναι πολύ εντυπωσιακοί, αλλά δεν κάνει να τους αγγίζουμε διότι έτσι μολύνονται και το λευκό σπήλαιο θα αρχίσει να... μην είναι και τόσο λευκό. Ο ξεναγός φαίνεται ότι αγαπάει την δουλειά του αφού όχι μόνο ενημερώνει τους επισκέπτες για την ιστορία του σπηλαίου, αλλά βοηθάει και τους επισκέπτες να βγουν φωτογραφία στο ομορφότερο σημείο. Κάποτε, όταν βρεθούν τα κονδύλια και ολοκληρωθούν οι εργασίες, η έξοδος τους σπηλαίου θα είναι από διαφορετικό σημείο, αλλά εμείς επιστρέφουμε από εκεί που μπήκαμε κάνοντας την αντίστροφη διαδρομή.

Φτάνοντας στα Πράμαντα έχουμε κουραστεί λίγο και λέμε να κάτσουμε κάπου να πιούμε κάτι δροσιστικό, διότι ακόμα και στα Τζουμέρκα το μεσημέρι του καλοκαιριού κάνει ζέστη. Αν και η πλατεία του χωριού με τον Πλάτανο είναι δελεαστική, ανηφορίζουμε προς την καφετέρια του ξενοδοχείου Ορίζοντες που βρίσκεται λίγο έξω από το χωριό. Πρόκειται για άλλη μια εντυπωσιακή ξενοδοχειακή μονάδα που αναβαθμίζει τουριστικά την περιοχή, ενώ το καφέ προσφέρει μια υπέροχη θέα προς τις κορυφές των Τζουμέρκων που στέκουν επιβλητικές μπροστά σου.

Καθώς η ώρα προχωράει και οι αποστάσεις είναι μεγάλες, συνεχίζουμε βόρεια με προορισμό το γραφικό Συρράκο. Ακολουθούμε τις πινακίδες και φτάνουμε στην είσοδο του χωριού όπου υπάρχει ένας μεγάλος χώρος στάθμευσης και αφήνεις αναγκαστικά το αυτοκίνητο, αφού οχήματα δεν μπορούν να μπουν στο χωριό. Από εδώ έχει 5 λεπτά περπάτημα σε ένα όμορφο πλακόστρωτο μονοπάτι που οδηγεί μέσα στο χωριό. Η αλήθεια είναι ότι μπορείς να οδηγήσεις λίγη ώρα ακόμα και να πας από την άλλη πλευρά του χωριού όπου ο δρόμος οδηγεί κάτω από την κεντρική πλατεία, αλλά έτσι χάνεις την ομορφιά του μονοπατιού. Το Συρράκο είναι από τα ομορφότερα ορεινά χωριά στην Ελλάδα και είναι αρκετά μεγάλο, ώστε μπορείς να το περπατήσεις για αρκετή ώρα χωρίς να βαρεθείς. Στην κεντρική πλατεία έχει διάφορα μαγαζιά που μπορείς να κάτσεις για φαγητό. Εμείς επιλέξαμε το Μη Με Λησμόνει, όπου οι γεύσεις ήταν λίγο πιο ιδιαίτερες, ξεφεύγοντας λίγο από το κλασικό κοντοσούβλι που τρως παντού στην περιοχή, όπως το αρνί γεμιστό με το τοπικό τυρί κασκαβάλ.

Το εξίσου όμορφο χωριό Καλαρρύτες φαίνεται ακριβώς απέναντι, αλλά για να πας γύρω γύρω από το φαράγγι χρειάζεται κοντά μια ώρα. Όποιος έχει τον χρόνο και την διάθεση μπορεί να περάσει από το ένα χωριό στο άλλο από το μονοπάτι όπου χρειάζεται περίπου μιάμιση ώρα πεζοπορίας. Ξεκινάμε με το αυτοκίνητο για να πάμε στην Μονή Κηπίνας, την εντυπωσιακή μονή που κυριολεκτικά κρέμεται από τα βράχια. Τα σκαλοπάτια για να ανέβεις δεν είναι πολλά, αλλά εάν δεν είναι ανοιχτά ο μόνο τρόπος να μπεις είναι να πας μέχρι ένα καφενείο στους Καλαρρύτες για να πάρεις το κλειδί και να επιστρέψεις. Εμείς δυστυχώς την βρίσκουμε κλειστή και, δεδομένου ότι έχουμε και μιάμιση ώρα διαδρομή μέχρι να επιστρέψουμε στο δωμάτιο, αποφασίζουμε ότι δεν προλαβαίνουμε να πάμε και στους Καλαρρύτες.

Την επόμενη ημέρα έχουμε το δίλημμα αν θα πάμε πάλι βόρεια για να δούμε ότι δεν είχαμε προλάβει να δούμε χθες ή αν θα κατευθυνθούμε προς τα Θεοδώριανα. Τελικά Αποφασίζουμε να πάμε προς Θεοδώριανα, καθώς εκεί κοντά έχει και κάποια ενδιαφέροντα αξιοθέατα που μας έχουν κεντρίσει το ενδιαφέρον. Επιλέγουμε να μην πάμε από τον κεντρικό δρόμο, αλλά να στρίψουμε αριστερά στο Αθαμάνιο και να πάμε μέσα από το βουνό. Η διαδρομή αυτή, παρόλο που ήταν σε κάποια τμήματα βατός χωματόδρομος, ήταν πραγματικά απολαυστική εάν σου αρέσει το βουνό. Κατηφορίζοντας βλέπουμε τα Θεοδώριανα από ψηλά και φτάνουμε στην παράκαμψη για το Ρέμα Μάρκς, αλλά συνεχίζουμε προς το χωριό. Το χωριό λοιπόν διαθέτει μια συμπαθητική πλατεία με έναν μεγάλο πλάτανο που προσφέρει απίθανη θέα προς τις βουνοκορφές.

Μετά από μια σύντομη στάση για ξεμούδιασμα και φωτογραφίες, μπαίνουμε στο αυτοκίνητο και οδεύουμε προς τους Καταρράκτες Σούδας. Υπάρχει ένας χώρος όπου αφήνουμε το αυτοκίνητο και ξεκινάμε το ανηφορικό βατό μονοπάτι προς τους καταρράκτες. Η βόλτα αυτή είναι απολαυστική, αφού περπατάς μέσα στο δάσος παράλληλα με το ρυάκι. Σε ορισμένα σημεία το μονοπάτι θέλει λίγη προσοχή, ενώ καλό είναι να φοράει κάποιος αδιάβροχο παπούτσι αφού το ρυάκι μπορεί σε κάποια σημεία να έχει υπερχειλίσει. Μην εκπλαγείτε αν στον δρόμο σας δείτε κοπάδια από πρόβατα ή κατσίκια. Μετά από αρκετή ώρα αρχίζουμε να ακούμε από μακριά την χαρακτηριστική βοή του νερού που πέφτει από υψόμετρο και λίγο μετά βλέπουμε τους δύο καταρράκτες να ξεπροβάλουν μπροστά μας. Το θέαμα είναι μαγικό ενώ υπάρχει και ένα ξύλινο τραπεζάκι για πικνίκ όπου μπορείς να κάνεις το καλύτερο πικνίκ της ζωής σου!

Φεύγοντας από Θεοδώριανα παίρνουμε τον κεντρικό δρόμο αυτήν την φορά για να δούμε και τον Αχελώο ποταμό. Πάνω στον κεντρικό δρόμο βλέπουμε το Πέτρινο του Αχελώου, ένα μαγαζί σε όμορφο κτήμα όπου υπάρχει και ιχθυοτροφείο με πέστροφες. Κάνουμε μια στάση για να πιούμε κάτι, αν και το μαγαζί είναι για φαγητό, αφού ακόμα δεν έχουμε πεινάσει. Πριν συνεχίσουμε με το αυτοκίνητο περπατάμε λίγο πιο μέρα μέχρι την μεταλλική γέφυρα για να απολαύσουμε τον Αχελώο από ψηλά. Έπειτα συνεχίζουμε οδικώς μέχρι την Παραλία του Αχελώου όπου κάποιοι κάνουν μπάνιο στα δροσερά νερά του ποταμού για να ανακουφιστούν από τον καυτό ήλιο. Φαγητό πίσω στο Βουργαρέλι, στην όμορφη πλατεία του χωριού με το πεντανόστιμο σουβλάκι του Ζμπλατεία. Έπειτα ξεκούραση στο δωμάτιο, καθώς μας περιμένει το πολύωρο ταξίδι της επιστροφής το επόμενο πρωί που θα αναχωρήσουμε για Αθήνα.

Φεύγουμε από το ξενοδοχείο, αφού πρώτα ψωνίσουμε από το νόστιμο μέλι ελάτης που έχουμε δοκιμάσει και στο πρωινό, αλλά πριν φύγουμε για Αθήνα πρέπει να τακτοποιήσουμε και κάποιες εκκρεμότητες που έχουμε αφήσει. Η μια από αυτές είναι η Μονή Αγίου Γεωργίου που βρίσκεται λίγο βόρεια από του Βουργαρέλι, με εύκολη πρόσβαση από τον κεντρικό δρόμο αλλά είναι τόσο κοντά που μπορεί να έρθει κάποιος και περπατώντας. Εάν αποφασίσετε να περπατήσετε μέχρι εδώ, μπορείτε να περάστε και από την Πηγή της Λεπτοκαρυάς που βρίσκεται πάνω στο μονοπάτι που ξεκινάει κοντά από το Νεραϊδογέφυρο. Η Μονή είναι πανέμορφη και προσφέρεται για φωτογραφίες αν και δυστυχώς είναι έρημη. Η επόμενη στάση είναι η Κόκκινη Εκκλησία προς τα νότια (οδεύοντας προς Αρτα) που βρίσκεται και αυτή πάνω στον κεντρικό δρόμο. Είναι μια όμορφη και ιδιαίτερη εκκλησία, καθώς είναι χτισμένη από κόκκινα τούβλα που της έχουν δώσει και το όνομά της.

Έχοντας δει την νότια πλευρά των Τζουμέρκων, την επόμενη φορά θα προτιμήσουμε να μείνουμε πιο κεντρικά, κοντά στα Πράμαντα, ώστε να είμαστε σε μικρότερη απόσταση από τα περισσότερα χωριά. Σε κάθε περίπτωση, όπου και να μείνεις στα Τζουμέρκα θα περάσεις καταπληκτικά!